محیط کشت PSB براث بیس 1

محیط کشت پایه براث پی‌اس‌بی (PSB Broth Base)

محیط کشت PSB Broth Base (مخفف Pseudomonas Selective Broth) یک محیط انتخابی برای غنی‌سازی اولیه Pseudomonas aeruginosa است. پایه این محیط حاوی منابع مغذی (پپتون) و نمک‌های منیزیم و پتاسیم است که به رشد سودوموناس کمک می‌کنند. برای ایجاد انتخاب‌پذیری، پس از اتوکلاو محیط پایه، افزودنی‌های استریل به آن اضافه می‌شوند. مهم‌ترین این افزودنی‌ها، سفالوریدین (Cephaloridine)، فوسفومایسین (Fosfomycin) و سولفامتوکسازول (Sulfamethoxazole) هستند که در قالب مکمل PSB ارائه می‌شوند. این آنتی‌بیوتیک‌ها به طور انتخابی رشد بسیاری از باکتری‌های گرم‌مثبت و گرم‌منفی (به جز P. aeruginosa و برخی سودوموناس‌های مرتبط) را مهار می‌کنند. P. aeruginosa به طور طبیعی به این ترکیبات مقاوم است و می‌تواند در حضور آنها تکثیر یابد. محیط نهایی اغلب حاوی نانولیدیک اسید (Nalidixic Acid) نیز هست که انتخاب‌پذیری را افزایش می‌دهد. پس از انکوباسیون، رشد و تولید رنگدانه‌های مشخص سودوموناس (پیوورین Pyoverdin [فلورسنت] و پیوسیانین Pyocyanin [آبی-سبز]) می‌تواند به عنوان شاخص اولیه مورد بررسی قرار گیرد، اما تشخیص قطعی نیاز به تأیید با روش‌های بیوشیمیایی یا مولکولی دارد.

کاربرد اصلی این محیط در آزمایشگاه‌های کنترل کیفیت مواد آرایشی-بهداشتی، داروهای غیراستریل، آب‌های بطری شده و محیط‌های آبی برای شناسایی حضور Pseudomonas aeruginosa به عنوان یک شاخص آلودگی مهم و پاتوژن فرصت‌طلب است.

مشخصات کلیدی

• نوع محیط: مایع (براث)، انتخابی و غنی‌کننده برای سودوموناس آئروژینوزا
• هدف کشت: غنی‌سازی انتخابی و تشخیص اولیه Pseudomonas aeruginosa از نمونه‌های مختلف
• حالت فیزیکی: پودر (حاوی پپتون، سولفات منیزیم، سولفات پتاسیم و گلیسرول) که پس از حل کردن در آب مقطر، اتوکلاو و سپس با مکمل آنتی‌بیوتیکی استریل تکمیل می‌شود.
• ترکیبات کلیدی پایه: پپتون، گلیسرول (به عنوان منبع کربن)، سولفات منیزیم، سولفات پتاسیم
• مکمل انتخابی ضروری (PSB Supplement): معمولاً شامل سفالوریدین، فوسفومایسین، سولفامتوکسازول و نالیدیکسیک اسید
• اصول عملکرد: آنتی‌بیوتیک‌های موجود در مکمل، فلور میکروبی رقیب را مهار می‌کنند. گلیسرول به عنوان منبع کربن قابل استفاده برای سودوموناس عمل می‌کند. نمک‌های منیزیم و پتاسیم رشد را تقویت می‌کنند.
• شرایط کشت: حجم مشخصی از نمونه (مثلاً ۱۰۰ میلی‌لیتر آب یا ۱۰ گرم از محصول) به حجم معینی از محیط کامل اضافه و مخلوط می‌شود.
• شرایط انکوباسیون: ۳۷ تا ۴۲ درجه سانتی‌گراد به مدت ۲۴ تا ۴۸ ساعت. گاهی دمای ۴۲ درجه سانتی‌گراد برای افزایش انتخاب‌پذیری استفاده می‌شود.
• خوانش نتیجه: رشد به صورت کدورت مشاهده می‌شود. تولید رنگدانه‌های فلورسنت زیر نور UV (پیوورین) یا رنگ آبی-سبز (پیوسیانین) در محیط یا در سطح آن، شاخص قوی برای حضور P. aeruginosa است. با این حال، برای تشخیص قطعی، کشت بر روی محیط‌های جامد انتخابی (مانند Cetrimide Agar) و انجام تست‌های تأییدی (اکسیداز، رشد در ۴۲ درجه سانتی‌گراد) ضروری است.
• کنترل کیفیت: سویه Pseudomonas aeruginosa ATCC 27853: رشد خوب و تولید رنگدانه فلورسنت/آبی-سبز. سویه Escherichia coli ATCC 25922: مهار رشد (عدم کدورت).
• کاربرد اصلی: روش استاندارد برای غنی‌سازی و تشخیص Pseudomonas aeruginosa در آزمون‌های کنترل کیفیت مواد آرایشی-بهداشتی، داروهای غیراستریل و آب مطابق با فارماکوپه‌ها (مانند USP, EP) و استانداردهای ISO.

نکات کاربردی و نگهداری

پودر پایه PSB Broth Base و مکمل خشک آن از ایبرسکو (IBRESco) را در جای خشک و زیر ۸ درجه سانتی‌گراد نگهداری کنید. مکمل (حاوی آنتی‌بیوتیک‌ها) حساس به حرارت است و نباید اتوکلاو شود. پس از اتوکلاو و خنک شدن محیط پایه به دمای اتاق، محلول استریل فیلترشده مکمل را اضافه کنید. محیط آماده شده را می‌توان در یخچال (۲-۸ درجه سانتی‌گراد) برای مدت محدود نگهداری کرد. قبل از استفاده، محیط باید به دمای اتاق برسد. نسبت نمونه به محیط را مطابق با روش استاندارد مورد نظر رعایت کنید (مثلاً ۱:۱۰). پس از افزودن نمونه، بطری را به آرامی تکان دهید. انکوباسیون در دمای ۴۲ درجه سانتی‌گراد می‌تواند انتخاب‌پذیری را افزایش دهد، زیرا P. aeruginosa قادر به رشد در این دماست در حالی که بسیاری از باکتری‌های مزوفیل دیگر نیستند. بررسی تولید رنگدانه فلورسنت باید در تاریکی و زیر نور UV (طول موج ۳۶۶ نانومتر) انجام شود. هر نمونه مثبت (کدورت، تولید رنگدانه) باید بلافاصله روی محیط جامد انتخابی (مانند Cetrimide Agar) زیرکشت داده شود. توجه داشته باشید که برخی سویه‌های P. aeruginosa ممکن است رنگدانه تولید نکنند، بنابراین کدورت به تنهایی می‌تواند نشانه رشد باشد. کار با این محیط باید تحت شرایط آسپتیک انجام شود تا از آلودگی جلوگیری گردد.