محیط کشت سابورو دکستروز براث 1

محیط کشت براث سابورو دکستروز (Sabouraud Dextrose Broth)

محیط کشت Sabouraud Dextrose Broth (SDB) نسخه مایع محیط کلاسیک Sabouraud Dextrose Agar است که برای اهداف غنی‌سازی، تولید توده زیستی و کشت مایع قارچ‌ها و مخمرها استفاده می‌شود. این محیط حاوی دکستروز (گلوکز) با غلظت بالا (۴٪) به عنوان منبع اصلی کربن و انرژی، همراه با پپتون به عنوان منبع نیتروژن است. pH پایین (حدود ۵٫۶) این محیط، یک عامل انتخابی مهم است که از رشد اکثر باکتری‌ها جلوگیری کرده و شرایط بهینه برای رشد بسیاری از قارچ‌های بیماری‌زا را فراهم می‌کند. فرمولاسیون رایج SDB اغلب حاوی کلرامفنیکل برای مهار بیشتر رشد باکتری‌های آلوده‌کننده است. حالت مایع این محیط، امکان رشد سه‌بعدی، تولید متابولیت‌ها و مشاهده الگوهای رشد (مانند تشکیل میسلیوم گلوله‌ای یا growth pellet) را فراهم می‌آورد. SDB اغلب به عنوان مرحله اولیه برای تهیه اینوکولوم قارچی، انجام تست‌های بیوشیمیایی (مانند تست جوانه‌زنی مخمر)، یا به‌عنوان محیط پایه برای مطالعات فیزیولوژیکی و تولید متابولیت‌های ثانویه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

کاربرد اصلی آن در میکروبیولوژی تشخیصی برای غنی‌سازی نمونه‌های بالینی (مانند مو، ناخن، پوست) پیش از کشت روی محیط جامد، در میکروبیولوژی صنعتی برای تولید مخمر و در تحقیقات میکولوژی برای کشت مایع قارچ‌ها می‌باشد. همچنین در تست‌های استریلیتی برای محصولات غیراستریل دارویی و آرایشی-بهداشتی که نیاز به کشت مایع برای قارچ‌ها دارند، به کار می‌رود.

مشخصات کلیدی

• نوع محیط: مایع (براث)، غنی، نیمه‌انتخابی برای قارچ‌ها و مخمرها به دلیل pH اسیدی و اغلب حاوی آنتی‌بیوتیک.
• هدف کشت: غنی‌سازی، تکثیر و کشت مایع قارچ‌ها (به ویژه بیماری‌زاها) و مخمرها برای اهداف تشخیصی، تحقیقاتی و صنعتی.
• حالت فیزیکی: پودر (تهیه شده در آب مقطر، حرارت داده شده تا حل شود و سپس اتوکلاو می‌شود).
• ترکیبات کلیدی تغذیه‌ای: دکستروز با غلظت بالا (۴۰ گرم در لیتر)، پپتون.
• فاکتورهای انتخابی: pH اسیدی (~۵٫۶) (مهارکننده انتخابی باکتری‌ها). فرمول‌های اصلاح‌شده حاوی کلرامفنیکل برای مهار باکتری‌های گرم مثبت و منفی هستند.
• مکانیسم عمل: ایجاد یک محیط مایع غنی از کربوهیدرات با pH بهینه برای متابولیسم قارچ‌ها، همراه با مهار نسبی فلور باکتریایی رقیب.
• شرایط کشت: کشت در لوله‌ها یا فلاسک‌های استریل. کشت می‌تواند ثابت (برای تشکیل میسلیوم) یا شیک (برای رشد یکنواخت مخمر) انجام شود.
• شرایط انکوباسیون: دمای ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد (دمای محیط برای بسیاری از قارچ‌ها) به مدت ۲ تا ۷ روز یا بیشتر، بسته به هدف. برای مخمرها ممکن است ۲۴ تا ۴۸ ساعت کافی باشد. کشت در ۳۷ درجه سانتی‌گراد برای برخی مخمرهای بیماری‌زا نیز انجام می‌شود.
• خوانش نتیجه: مثبت (رشد): ایجاد کدورت (تکثیر مخمرها)، تشکیل گلوله‌های میسلیومی (پلت) در کف یا شناور در محیط، یا ایجاد لایه‌ای روی سطح (پلی). محیط ممکن است بوی مشخص قارچی پیدا کند. منفی: شفاف ماندن محیط.
• کنترل کیفیت: رشد خوب و ایجاد کدورت/میسلیوم با سویه Candida albicans ATCC 10231 یا Aspergillus brasiliensis ATCC 16404 (کنترل مثبت). مهار رشد باکتریایی با سویه Staphylococcus aureus ATCC 25923 (در صورت وجود آنتی‌بیوتیک).
• کاربرد اصلی: غنی‌سازی نمونه‌های بالینی مشکوک به عفونت قارچی عمقی یا سطحی پیش از کشت روی آگار، تولید توده زیستی قارچی برای تحقیقات، تهیه اینوکولوم، انجام تست‌های بیوشیمیایی مخمری (مانند تست جوانه‌زنی)، و کشت مایع در تست‌های استریلیتی و کنترل کیفیت.

نکات کاربردی و نگهداری

پودر Sabouraud Dextrose Broth محصول ایبرسکو (IBRESco) باید در جای خشک و خنک نگهداری شود. برای تهیه محیط، پودر را در آب مقطر حل کرده و با حرارت ملایم هم بزنید تا کاملاً حل شود. پس از اتوکلاو، محیط را تا دمای اتاق سرد کرده و در صورت نیاز، آنتی‌بیوتیک استریل فیلترشده (مانند کلرامفنیکل) را اضافه کنید. محیط آماده را می‌توان در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد برای مدت محدود نگهداری کرد. قبل از استفاده، محیط باید به دمای اتاق برسد. برای غنی‌سازی نمونه‌های بالینی (مانند تکه‌های مو یا ناخن)، نمونه مستقیماً در لوله حاوی SDB قرار داده می‌شود و پس از انکوباسیون، از رشد ایجاد شده بر روی محیط جامد انتخابی (مانند SDA با آنتی‌بیوتیک) کشت می‌دهند. برای کشت شیک (تکان‌دهی)، از شیک‌ر انکوباتوردار استفاده می‌شود تا هوادهی و رشد یکنواخت حاصل شود. برای کشت میسلیومی (بدون تکان)، قارچ به صورت گلوله‌های متراکم رشد می‌کند. اگر هدف مشاهده ساختارهای میکروسکوپی است، می‌توان از روش اسلاید کالچر با استفاده از یک قطره محیط SDB بر روی لام نیز استفاده کرد. از آنجایی که محیط حاوی قند بالاست، در صورت آلودگی باکتریایی مقاوم (مخمرهای باکتریایی یا …) ممکن است کدورت ایجاد شود، بنابراین بررسی میکروسکوپی رشد مشکوک توصیه می‌شود. رعایت اصول ایمنی زیستی در هنگام کار با کشت‌های مایع قارچی (به ویژه در شیکر) ضروری است.