محیط کشت اورنج سرم براث

محیط کشت براث سرم پرتقال (Orange Serum Broth)

محیط کشت Orange Serum Broth (OSB) فرم مایع محیط Orange Serum Agar است. این محیط حاوی سرم پرتقال (Orange Serum) است که منبعی غنی از ویتامین‌ها، اسیدهای آمینه و مواد معدنی ضروری برای رشد کپک‌ها و مخمرها در شرایط اسیدی محسوب می‌شود. pH پایین این محیط (معمولاً بین ۳.۵ تا ۵.۰) به طور طبیعی رشد اکثر باکتری‌ها را مهار می‌کند و آن را برای قارچ‌ها و مخمرهای اسیددوست انتخابی می‌نماید. اغلب برای افزایش انتخاب‌پذیری، آنتی‌بیوتیک‌های ضدباکتری مانند کلرامفنیکل نیز به آن اضافه می‌شود. کاربرد اصلی OSB به عنوان یک محیط غنی‌کننده (Enrichment Broth) است. زمانی که تعداد کپک‌ها یا مخمرها در نمونه کم باشد یا نمونه تحت فرآیندهایی قرار گرفته که سلول‌ها را آسیب‌دیده کرده (مانند پاستوریزاسیون)، کشت نمونه در این براث به مدت چند روز، امکان تکثیر و بازیابی (Recovery) میکروارگانیسم‌های هدف را قبل از کشت بر روی محیط جامد انتخابی (مانند Orange Serum Agar) فراهم می‌آورد. این روش حساسیت تشخیص را افزایش می‌دهد.

این محیط عمدتاً در صنایع غذایی و آشامیدنی، به ویژه در کنترل کیفیت آبمیوه‌ها، کنسانتره‌ها، نوشابه‌ها و محصولات مشابه، و نیز برای تحقیق بر روی فساد میکروبی این محصولات استفاده می‌شود.

مشخصات کلیدی

• نوع محیط: مایع (براث)، انتخابی و غنی‌کننده برای کپک‌ها و مخمرهای اسیددوست
• هدف کشت: غنی‌سازی و تکثیر کپک‌ها و مخمرهای اسیددوست از نمونه‌های غذایی اسیدی قبل از کشت بر روی محیط جامد
• حالت فیزیکی: پودر (حاوی سرم پرتقال خشک شده، پپتون و دکستروز) که پس از حل کردن در آب مقطر، اتوکلاو و اغلب افزودن آنتی‌بیوتیک، در لوله یا فلاسک توزیع می‌شود.
• ترکیبات کلیدی: سرم پرتقال (Orange Serum)، پپتون، دکستروز (گلوکز)، مونوپتاسیم فسفات (بافر)
• عوامل انتخابی: pH اسیدی پایین (۳.۵-۵.۰) و اغلب آنتی‌بیوتیک‌های ضدباکتری
• اصول عملکرد: محیط اسیدی و آنتی‌بیوتیک باکتری‌ها را مهار می‌کند. سرم پرتقال و دکستروز، رشد و تکثیر کپک‌ها و مخمرهای مقاوم به اسید را تقویت می‌نمایند.
• شرایط کشت: حجم مشخصی از نمونه (مانند آبمیوه) مستقیماً به لوله حاوی محیط اضافه می‌شود یا نمونه ابتدا در محیط رقیق شده و انکوبه می‌گردد.
• شرایط انکوباسیون: ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد به مدت ۲ تا ۵ روز. کشت می‌تواند ایستا یا در شیکر (برای هوازی‌های اجباری) باشد.
• خوانش نتیجه: رشد مثبت به صورت کدورت (برای مخمرها)، تشکیل پلت (Pellet) یا لایه‌ای روی سطح (Mat) (برای کپک‌ها) و گاهی تولید گاز مشاهده می‌شود. رشد منفی، شفاف ماندن محیط است. کشت مثبت باید روی محیط جامد انتخابی (مانند OSA) زیرکشت داده شود.
• کنترل کیفیت: سویه Saccharomyces cerevisiae ATCC 9763: ایجاد کدورت خوب پس از ۲-۳ روز. سویه Aspergillus niger ATCC 16404: تشکیل پلت یا لایه سطحی. سویه Escherichia coli ATCC 25922: مهار رشد.
• کاربرد اصلی: غنی‌سازی انتخابی برای بازیابی و تشخیص کپک‌ها و مخمرهای اسیددوست از محصولات غذایی اسیدی، به ویژه زمانی که تعداد آنها کم یا سلول‌ها آسیب‌دیده هستند.

نکات کاربردی و نگهداری

پودر محیط Orange Serum Broth ایبرسکو (IBRESco) را در جای خشک و خنک نگهداری کنید. برای تهیه، پودر را در آب مقطر حل کرده و کاملاً هم بزنید تا محلول شفاف شود. از جوشاندن طولانی‌مدت به دلیل وجود دکستروز خودداری کنید. محیط را طبق دستور اتوکلاو نمایید. پس از اتوکلاو و خنک شدن، در صورت نیاز، آنتی‌بیوتیک استریل فیلترشده را اضافه کنید. محیط‌های آماده را می‌توان در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد نگهداری کرد. قبل از استفاده، محیط باید به دمای اتاق رسانده شود. حجم محیط در لوله یا فلاسک باید به اندازه‌ای باشد که فضای کافی برای هوادهی (در صورت کشت شیک‌شده) وجود داشته باشد. برای نمونه‌های بسیار اسیدی، ممکن است نیاز به تنظیم pH نباشد، اما برای نمونه‌های خنثی، اسیدیته محیط حفظ می‌شود. دوره انکوباسیون بسته به میکروارگانیسم هدف ممکن است متفاوت باشد؛ برای بازیابی سلول‌های آسیب‌دیده، انکوباسیون طولانی‌تر (تا ۵ روز) توصیه می‌شود. پس از انکوباسیون، حتی در صورت عدم مشاهده کدورت واضح، زیرکشت بر روی محیط جامد می‌تواند مفید باشد، زیرا ممکن است رشد محدودی رخ داده باشد. تمام کشت‌های قارچی باید با احتیاط و تحت شرایط مناسب (هود میکروبیولوژی) انجام شوند تا از پخش اسپور در هوا جلوگیری شود. این محیط برای کشت باکتری‌های اسیددوست مانند لاکتوباسیل‌ها که ممکن است در آبمیوه‌ها نیز حضور داشته باشند، مناسب نیست مگر اینکه آنتی‌بیوتیک اضافه نشده باشد.