محیط کشت بلاد آگار بیس شماره ۲ 2

محیط پایه آگار خون شماره ۲ (Blood Agar Base No.2)

محیط کشت Blood Agar Base No.2 یک نسخه پیشرفته و اصلاح‌شده از محیط پایه آگار خون کلاسیک است. این محیط معمولاً حاوی مقادیر بالاتری از عصاره قلب گوساله (Beef Heart Infusion) و پپتونهای خاص (مانند پپتون کازئین یا سویا) است که غنای بیشتری از اسیدهای آمینه، پپتیدها و فاکتورهای رشد X و V را فراهم می‌کند. همچنین ممکن است حاوی عصاره مخمر غلیظ‌شده و کربوهیدرات‌هایی مانند گلوکز باشد که به عنوان یک منبع انرژی سریع، رشد اولیه باکتری‌های سخت‌پرور را تحریک می‌کند. نسبت‌های نمک‌ها (مانند فسفات) ممکن است برای ایجاد بافر بهینه و شفافیت محیط تنظیم شده باشد تا واکنش‌های همولیز (آلفا، بتا) با وضوح بیشتری قابل مشاهده باشند.

این محیط برای استفاده در آزمایشگاه‌های تشخیصی با حجم بالا و برای اهداف تحقیقاتی که نیاز به بازیابی بهینه و رشد سریع باکتری‌های سخت‌پرور از نمونه‌های بالینی (مانند خون، مایع مغزی-نخاعی، خلط) وجود دارد، مناسب‌تر است. محیط نهایی پس از افزودن خون، برای تست‌های حساسیت آنتی‌بیوتیکی مانند تست باسیتراسین و اپتوکین نیز کاربرد دارد. شفافیت بالای محیط تشخیص همولیز آلفا (سبز‌شدن جزئی) را آسان‌تر می‌کند.

مشخصات کلیدی

• نوع محیط: جامد (آگار)، پایه غنی و اصلاح‌شده (نیازمند افزودن خون)
• هدف کشت: کشت بهینه باکتری‌های سخت‌پرور و مشاهده واضح واکنش‌های همولیتیک
• حالت فیزیکی: پودر (تهیه شده در آب مقطر و اتوکلاو، سپس خون استریل اضافه می‌شود)
• ترکیبات کلیدی پایه (متمایزکننده): عصاره قلب گوساله به مقدار زیاد، پپتونهای خاص (مانند پپتون سویا)، عصاره مخمر، گلوکز یا دکستروز، نمک‌های بافری، آگار.
• مکمل ضروری: خون دفیبرینه شده استریل (معمولاً خون گوسفند ۵-۷٪).
• شرایط کشت: مشابه Blood Agar Base. پس از افزودن خون در پلیت ریخته و نمونه کشت داده می‌شود.
• شرایط انکوباسیون: ۳۵ تا ۳۷ درجه سانتی‌گراد به مدت ۱۸ تا ۲۴ ساعت در اتمسفر مناسب (هوازی، CO2 افزایش‌یافته یا بی‌هوازی).
• خوانش نتیجه: مانند Blood Agar Base، اما با شفافیت بهتر برای تشخیص انواع همولیز (به ویژه همولیز آلفا).
• کنترل کیفیت: رشد عالی و همولیز واضح بتا توسط Streptococcus pyogenes (ATCC 19615). رشد غنی Haemophilus influenzae (در حضور CO2).
• کاربرد اصلی: کشت با کیفیت بالا در آزمایشگاه‌های تشخیصی پیشرفته، مطالعات تحقیقاتی روی باکتری‌های سخت‌پرور و تست‌های تشخیصی که نیاز به وضوح بالایی دارند.

نکات کاربردی و نگهداری

پودر پایه Blood Agar Base No.2 باید در جای خشک و خنک نگهداری شود. دستور تهیه مشابه نسخه کلاسیک است، اما ممکن است به دلیل وجود گلوکز، نیاز به اتوکلاو در دمای و زمان دقیق‌تری باشد تا از کاراملیزه شدن قند جلوگیری شود. پس از اتوکلاو و خنک شدن تا ۴۵-۵۰ درجه سانتی‌گراد، خون استریل اضافه شده و به آرامی مخلوط می‌شود. به دلیل غنای بیشتر، این محیط ممکن است نسبت به نسخه استاندارد سریع‌تر دچار آلودگی یا خشک‌شدگی سطح شود، بنابراین پلیت‌های آماده باید در کیسه‌های محکم و در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد نگهداری و در عرض یک هفته مصرف شوند. قبل از استفاده، پلیت‌ها باید کاملاً به دمای اتاق برسند. برای کشت باکتری‌های بسیار سخت‌پرور مانند Haemophilus، انکوباسیون در اتمسفر ۵-۱۰٪ دی‌اکسیدکربن توصیه می‌شود. شفافیت بالای این محیط، آن را برای خوانش خودکار سیستم‌های اسکن کلونی نیز مناسب‌تر می‌سازد. در صورت مشاهده رشد ضعیف با برخی سویه‌ها در این محیط نسبت به پایه استاندارد، ممکن است نشان‌دهنده تفاوت در نیازهای تغذیه‌ای خاص آن سویه باشد.