محیط کشت گلوکز یست اکسترکت آگار 3

محیط کشت آگار عصاره مخمر گلوکز (Glucose Yeast Extract Agar)

محیط کشت Glucose Yeast Extract Agar یک محیط جامد و غنی است که منابع تغذیه‌ای ضروری برای میکروارگانیسم‌های مختلف را تأمین می‌کند. پایه اصلی این محیط را عصاره مخمر تشکیل می‌دهد که منبع غنی از ویتامین‌های گروه B، اسیدهای آمینه و فاکتورهای رشد پیچیده است. گلوکز نیز به عنوان منبع کربن و انرژی سریع‌الوصول و ارجح برای بسیاری از قارچ‌ها و مخمرها اضافه شده است. آگار نیز عامل جامدکننده است. این محیط اغلب به عنوان یک محیط پایه استاندارد در میکولوژی (قارچ‌شناسی) برای کشت و مورفولوژی کپک‌ها و مخمرها استفاده می‌شود. همچنین به دلیل وجود فاکتورهای رشد در عصاره مخمر، برای کشت برخی باکتری‌های سخت‌گیر (مانند برخی لاکتوباسیل‌ها و باکتری‌های تولیدکننده آنتی‌بیوتیک) مناسب است. سادگی ترکیب آن باعث شفافیت محیط و مشاهده آسان خصوصیات کلونی می‌شود.

کاربرد اصلی این محیط در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی، صنعتی (مانند صنایع تخمیر، تولید آنتی‌بیوتیک) و کنترل کیفیت برای کشت غیرانتخابی و نگهداری کشت‌های قارچی و برخی باکتریایی است. همچنین به عنوان پایه برای تهیه محیط‌های انتخابی قارچی با افزودن آنتی‌بیوتیک‌ها (مانند کلرامفنیکل) برای مهار باکتری‌ها استفاده می‌شود.

مشخصات کلیدی

• نوع محیط: جامد (آگار)، غنی‌کننده و پایه برای قارچ‌ها و باکتری‌های سخت‌گیر
• هدف کشت: کشت، جداسازی و نگهداری کپک‌ها، مخمرها و باکتری‌هایی که نیاز به فاکتورهای رشد دارند.
• حالت فیزیکی: پودر (حاوی عصاره مخمر، گلوکز و آگار) که پس از حل کردن در آب مقطر و اتوکلاو، در پلیت یا لوله ریخته می‌شود.
• ترکیبات کلیدی: عصاره مخمر، گلوکز (دکستروز)، آگار، مونوپتاسیم فسفات (بافری در برخی فرمولاسیون‌ها)
• ویژگی کلیدی: عصاره مخمر به عنوان منبع غنی ویتامین‌ها و فاکتورهای رشد، همراه با گلوکز به عنوان منبع کربن بهینه.
• شرایط کشت: کشت می‌تواند به روش سطحی روی پلیت یا در شیب آگار انجام شود. برای قارچ‌ها معمولاً از روش کشت نقطه‌ای یا خطی استفاده می‌گردد.
• شرایط انکوباسیون: برای قارچ‌ها و مخمرها: معمولاً ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد به مدت ۳ تا ۷ روز (گاهی بیشتر برای کپک‌های کندرشد). برای باکتری‌ها: دمای مناسب خود ارگانیسم (معمولاً ۳۰-۳۷ درجه سانتی‌گراد) به مدت ۲۴-۷۲ ساعت.
• خوانش نتیجه: رشد میکروبی به صورت تشکیل کلونی‌های مشخص مشاهده می‌شود. برای قارچ‌ها، مورفولوژی کلونی (رنگ، بافت، سرعت رشد) و برای مخمرها، شکل و رنگ کلونی قابل بررسی است. این محیط تست تشخیصی خاصی ارائه نمی‌دهد و برای شناسایی صرفاً بر اساس مورفولوژی به کار می‌رود.
• کنترل کیفیت: سویه Saccharomyces cerevisiae ATCC 9763: رشد خوب مخمری. سویه Aspergillus niger ATCC 16404: رشد خوب کپکی با اسپورزایی سیاه.
• کاربرد اصلی: محیط پایه برای کشت عمومی قارچ‌ها و مخمرها در تحقیقات، آموزش و صنعت؛ نگهداری کشت‌های استاندارد؛ پایه برای تهیه محیط‌های انتخابی قارچی.

نکات کاربردی و نگهداری

پودر محیط Glucose Yeast Extract Agar ایبرسکو (IBRESco) را در جای خشک و خنک نگهداری کنید. برای تهیه، پودر را در آب مقطر حل کرده و با حرارت ملایم کاملاً هم بزنید تا محلول شفاف به دست آید. از جوشاندن طولانی‌مدت خودداری شود تا از تجزیه اجزا جلوگیری گردد. محیط را طبق دستورالعمل استاندارد اتوکلاو کنید. برای کشت قارچ‌ها، به دلیل اسپورزایی در هوا، ریختن پلیت‌ها باید در شرایط آسپتیک انجام شده و پلیت‌ها پس از جامد شدن، در کیسه‌های پلاستیکی بسته‌بندی شوند. پلیت‌های آماده را می‌توان در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد برای چند هفته نگهداری کرد. قبل از استفاده، پلیت‌ها باید به دمای اتاق رسانده و سطح آنها خشک باشد. برای جلوگیری از رشد باکتری‌های مزاحم در کشت قارچی، می‌توان قبل از ریختن پلیت، آنتی‌بیوتیک‌های استریل فیلترشده مانند کلرامفنیکل (۵۰-۱۰۰ میلی‌گرم در لیتر) یا جنتامایسین را به محیط خنک شده اضافه کرد. این محیط pH اسیدی ملایمی دارد که برای رشد قارچ‌ها مناسب است. برای مطالعات مورفولوژیکی دقیق قارچ‌ها، ممکن است از پلیت‌های کم عمق یا استفاده از کاور اسلاید (Slide Culture) روی این محیط استفاده شود. در صورت نیاز به محیط مایع برای کشت، آگار از فرمول حذف می‌شود (Glucose Yeast Extract Broth). این محیط برای کشت همه قارچ‌های بیماری‌زا (مانند درماتوفیت‌ها) یا باکتری‌های بسیار سخت‌گیر کافی نیست و ممکن است نیاز به غنی‌سازی بیشتر (مانند افزودن سرم) باشد.