محیط کشت یست اکسترکت آگار

محیط کشت آگار عصاره مخمر (Yeast Extract Agar)

محیط کشت Yeast Extract Agar یک محیط پایه غنی و همه‌کاره است که فرمولاسیون ساده‌ای دارد: عصاره مخمر به عنوان منبع اصلی ویتامین‌های گروه B، اسیدهای آمینه، پپتیدها و فاکتورهای رشد، همراه با پپتون به عنوان منبع نیتروژن و کربن آلی، و آگار به عنوان عامل جامدکننده. عصاره مخمر، به دست آمده از هیدرولیز سلول‌های مخمر، حاوی مجموعه غنی و متعادلی از مواد مغذی ضروری برای رشد بسیاری از میکروارگانیسم‌های سخت‌رض (Fastidious) است. این محیط فاقد عوامل انتخابی یا افتراقی خاصی است و بنابراین به عنوان یک محیط غنی و غیرانتخابی پایه برای اهداف عمومی مانند نگهداری کشت خالص، شمارش کلی میکروارگانیسم‌ها، تهیه اینوکولوم، رشد برای تست‌های بیوشیمیایی و نیز به عنوان پایه برای افزودن خون یا سایر مکمل‌ها استفاده می‌شود. به دلیل محتوای مغذی بالا، برای کشت باکتری‌های گرم مثبت و گرم منفی، به ویژه آنهایی که نیازهای تغذیه‌ایی پیچیده‌تری دارند (مانند استافیلوکوک‌ها، استرپتوکوک‌ها، لیستریا، و برخی پاتوژن‌ها)، و همچنین برای کشت مخمرها و کپک‌ها مناسب است.

کاربرد اصلی آن در آزمایشگاه‌های میکروبیولوژی عمومی، تحقیقاتی، آموزشی و کنترل کیفیت است. اغلب به عنوان محیط پایه برای تهیه محیط‌های اختصاصی‌تر (مانند محیط‌های حاوی خون) یا به عنوان محیط استاندارد برای ارزیابی رشد میکروبی و مطالعات فیزیولوژیکی استفاده می‌شود.

مشخصات کلیدی

• نوع محیط: جامد (آگار)، غنی (Rich)، غیرانتخابی (Non-selective)، برای اهداف عمومی کشت میکروبی.
• هدف کشت: کشت، نگهداری و رشد طیف گسترده‌ای از میکروارگانیسم‌ها شامل باکتری‌ها، مخمرها و کپک‌ها، به ویژه گونه‌های سخت‌رض (Fastidious).
• حالت فیزیکی: پودر (تهیه شده در آب مقطر، حرارت داده شده تا حل شود و سپس اتوکلاو می‌شود).
• ترکیبات کلیدی تغذیه‌ای: عصاره مخمر (منبع غنی ویتامین‌های B، اسیدهای آمینه، پپتیدها و فاکتورهای رشد)، پپتون (منبع نیتروژن و کربن آلی)، آگار (جامدکننده).
• مکانیسم عمل: فراهم آوری یک بستر مغذی کامل و متعادل حاوی نیتروژن آلی، کربن، ویتامین‌ها و مواد معدنی ضروری برای رشد بهینه میکروارگانیسم‌ها.
• شرایط کشت: روش‌های مختلف از جمله کشت خطی (Streak Plate) برای جداسازی، کشت نقطه‌ای، یا پور پلیت برای شمارش.
• شرایط انکوباسیون: بسته به میکروارگانیسم هدف: برای باکتری‌های مزوفیل معمولاً ۳۵ تا ۳۷ درجه سانتی‌گراد به مدت ۱۸ تا ۲۴ ساعت؛ برای قارچ‌ها ممکن است دمای پایین‌تر (۲۵-۳۰ درجه) و زمان طولانی‌تر (۲-۵ روز) نیاز باشد.
• خوانش نتیجه: مشاهده رشد کلونی‌های میکروبی. کلونی‌های باکتریایی، مخمری یا کپکی با مورفولوژی و رنگ‌های مختلف ظاهر می‌شوند. محیط به عنوان یک بستر غنی، رشد خوب و قابل مشاهده را فراهم می‌کند.
• کنترل کیفیت: رشد خوب و یکنواخت با سویه‌های استاندارد مانند Escherichia coli ATCC 25922، Staphylococcus aureus ATCC 25923، و Candida albicans ATCC 10231.
• کاربرد اصلی: محیط پایه غنی و همه‌کاره برای کشت عمومی میکروارگانیسم‌ها در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی، آموزشی و تشخیصی، نگهداری کشت‌های استاندارد، تهیه اینوکولوم، شمارش کلی میکروارگانیسم‌ها، و به عنوان پایه برای ساخت محیط‌های کشت اختصاصی.

نکات کاربردی و نگهداری

پودر Yeast Extract Agar محصول ایبرسکو (IBRESco) باید در جای خشک و خنک نگهداری شود. برای تهیه محیط، پودر را در آب مقطر حل کرده و با حرارت ملایم به جوش آورید تا کاملاً شفاف شود. سپس اتوکلاو نمایید. پس از اتوکلاو، محیط را تا حدود ۴۵-۵۰ درجه سانتی‌گراد سرد کرده و در صورت نیاز، مکمل‌های استریل (مانند خون، آنتی‌بیوتیک، قند) را اضافه کنید. سپس در پلیت‌های استریل بریزید. پلیت‌های آماده را می‌توان در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد برای مدت نسبتاً طولانی (چند هفته) در بسته‌بندی محکم برای جلوگیری از خشک شدن نگهداری کرد. قبل از استفاده، پلیت‌ها باید به دمای اتاق برسند و سطح آن‌ها خشک باشد. از آنجایی که این محیط غیرانتخابی است، برای جلوگیری از آلودگی، تکنیک‌های استریل کار ضروری است. برای جداسازی میکروارگانیسم‌های خاص از نمونه‌های مخلوط (مانند نمونه‌های بالینی یا محیطی)، معمولاً از محیط‌های انتخابی‌تر استفاده می‌شود و Yeast Extract Agar بیشتر برای کشت خالص یا رشد پس از جداسازی اولیه کاربرد دارد. این محیط می‌تواند به عنوان جایگزین اقتصادی برای محیط‌های غنی‌تر مانند Tryptic Soy Agar (TSA) یا Nutrient Agar در بسیاری از کاربردهای روتین باشد. برای مطالعات کمی (شمارش)، روش پور پلیت یا اسپرد پلیت قابل استفاده است.